Names1

Sengwalwa sa poloko sa mathomo sa Mashabela Galane: Leina le bolela goreng?


Ka ge bjale morwa wa ka a gola, go duma go tseba ga gagwe ga ngwana wa mengwaga e mehlano go phela go latelwa ke “Go reng” morago ga gore o arabe potšišo. “Go reng” wa lešidi e tlogile mo go se kgotsofatšwe ke dipotšišo tša go nyaka go tseba, go ya go bonneng. Go hloka tsebo le go hloka maitemogelo ga dipotšišo tša go tloga go, “Ke ba monna bjang?” “A! E kaba masea a sa tšwa mo sa le wa mpotša gore a tšwa gona?” go fihla go, “Go reng ke se na ditedu?” Ke leka ka mešego fela gore ke mo fe dikarabo tša maleba. Eupša ke tšwa dinaga magaeng tša go latela setšo mola yena a golela metse- setoropong. O ja, o nagana le go lora ka sejahlapi mola Sesotho sa Leboa e se polelo yeo a nyakago go e šomiša. Ka lehlakoreng le lengwe nna  go bolela, go ngwala le go lora ka Sesotho sa Leboa ke setlwaedi/tlhago mo go nna. 

Ke goletše dinaga- magaeng moo go ba monna go sa lebellwego ka go gola eupša ka bjako o alogelago bonneng morago ga go fetša dibeke tša go se be ka fase ga tše pedi o le komeng. Ba go e nyefola ba tšea mehlamo ka yona ba e bitša  “lebollo” mo la ba go e hlompha ba e bitša koma. Ka tebelelo ya mahlo ke ithuta gore ka setšo sa bodikela go ba monna ke go tšea maikarabelo a mmalwa, go hlatloša dintlha tša dikoloto tša gago le go apara sutu le thai makga a mane mo bekeng (go molaleng gore labohlano ke letšatši la go apara khešuale ge o eya mošomong) gore o be monna wa go tšeelwa hlogong ge a bolela. Eupša karolo ya Afrika ye ke tšwago go yona ga e šongwe bjalo. 

Tsela ya go tloga bosoganeng go ya bonneng ke mokete wa go hlomphiwa bjalo ka monyanya, lehu goba makgaolakgang a sebjana sa lefase. Moketeko woo o tšea karolo ge lesogana le boya e le monna, le seemo sa lapa leo lesogana le tšwago go lona le tla bonagala ka meloko, bagwera le setšhaba seo se le go gona. Mo lefelong leo e lego gore nnete e gona ebile e tšweletšwa bjalo ka nnete, go sa kgathalege  bogolo, bohlale goba mahumo; go ba lešoboro go ka se kgotlelelwe mo kgorong ya bao ba thopilego bonna. Ke ka fao e bitšwago “Koma” e sego setlamo sa masogana, ga gona selo se se bonolo ka sona. Mašoboro ga a ipshine ka meputso  ya dialoga/ditšwabothuku ya go swana le tlhompho le go amogelwa ke banna ba go tšwa komeng gomme ba swanetše go tšea seemo sa basadi. O tla phela o dutše maemong a fase go ya go ile. Moo e lego banna ba go tšwa komeng ba babedi goba go feta ga se semaka go hwetša lešoboro le kgethollwa. Mašoboro a hlapa diatla mafelelong goba a swanetše go ema mothaladi le basadi ga mmogo le bana. Ka boripana, dikgopolo tša lešoboro ga di elwe hloko go sa kgathalege gore di bohlokwa go fihla kae. 

Morwa wa ka, ka lebaka la ka la go nyaka go fetola mafelo, o phela setoropong go feta nna, o bolela sejahlapi ka pejana go feta ka moo tsebe ya ka ya leleme la gae e swarago. Sejahlapi sa go šebetšwa ka seo bao ba hlolago ke sejahlapi sa Afrika Borwa (ZAR English) ba se bitšago “Twang”. Ke nagana gore khuetšo ya go tšwa dithakeng  ke yona e dirago gore a se ke a šomiša  leleme la gae la papagwe, Sepedi bjalo ka leleme la poledišana ya ka mehla. O kgokagantšha  lefokwana le letee la Sepedi fela ge a nyaka selo se bohlokwa go tšwa go tatagwe. Gopola gore go ya komeng ke tiragatšo ya setšo e bile ditšo ka moka di tla ka mebolelwana yeo e tlišago hlalošo ya kgauswane. Ka Sepedi sa ka sa dirutegi le sejahlapi sa gagwe ke itiretše hlotlo ka go patela tšhelete ya dithuto.

Mo ke dipotšišo tšeo ke tlago go ngwathelana le lena, tšeo ke swanetšego go di araba.

Hee tate:

O nyaka gore, go nyakega fela gore ke ye thabeng beke tše pedi namile ke tla boya ke le monna? E ka ba o swana le nako ya go fetetšwa mo go Dragon Ball-Z? Ge nka ya namile ke tlo boya ke tšwile ditedu? Le maboya ka mahwafeng? E ka ba se se šupa gore Michael (mogwera wa mojuta) o ile  a ya thabeng e sa le yo MONNYANENNYANE? Na nka ya sepetlele legatong la thabeng? Na go na le dinako tša go etela? Na o nagana gore Powerbank ya ka e tla kgotlelela go fihla neng? E ka ba seo setlo tlaleletša  lengwalo la ka la go nyaka mošomo? Ka gore ba ruta tsebo nnete go sat lo hlokagala gore ke ye sekolong? Naa ke hloka segagešo goba sejahlapi se ka ntšwela mohola? Ke ka lebaka la eng ke e na le bagwera ba bantši ba makgowa go feta wena, e ka ba ke seo ba le rutago ko thabeng? 

Morwa:

Aowa, seo ga se selo seo ba o rutago kua thabeng, ke seo kgethologanyo e go rutago. Ga gona kgokagano ya megala (network) le ditšhatšara tša Blackberry. Ee, o swanetše go ya sekolong. Ee, ge o a ka kola dirurubele tšeo dilekanego wa tlotša mo sefahlegong o tla boa ka ditedu le maboya ka mahwafeng. Mola e le gore 69. 45454545454545454545% go iša  pele ya dipotšišo di arabilwe ka go hemela godimo, go ponyaponya le go itlhatlola.       

Dikgopolo le tshedimošo ye nngwe ye e lego ka go dingwalweng tša poloko ya OxfordWords le ditshwayotshwayo ga di nape di bontšha dikgopolo le maemo a Oxford University Press.

E thekgwa ke Oxford